ΟΥΚΡΑΝΙΑ: Η ΜΕΓΑΛΗ ΖΑΡΙΑ

Του ΑΠ. ΑΠΟΣΤΟΛΟΠΟΥΛΟΥ

Στην Ουκρανία παίζεται η τύχη του Κόσμου. Άμεσος στόχος (των ΗΠΑ) είναι να ελέγξουν απολύτως την Ουκρανία για να κλείσει η τανάλια γύρω από τη Ρωσία ή, εναλλακτικά, να υποχρεωθεί ο Πούτιν να επέμβει και να επιστρέψουμε στο «σιδηρούν παραπέτασμα». Το αποτέλεσμα και στις δυο περιπτώσεις θα είναι να κοπεί, κυριολεκτικά με το μαχαίρι, η προσέγγιση της ΕΕ, ειδικά της Γερμανίας, με τη Μόσχα. Απώτερος στόχος είναι ο απόλυτος έλεγχος της Ευρώπης, ο τρόπος είναι η απομόνωση της Ρωσίας.

Η εισβολή του Ισραήλ στη Γάζα, το Παλαιστινιακό, η ίδρυση Κράτους από τους Κούρδους και όλες οι άλλες αντιπαραθέσεις είναι σημαντικές αλλά περιφερειακές συγκρούσεις, συγκριτικά ήσσονος σημασίας. Στον έλεγχο της Ευρώπης, της Κεντρικής Ευρώπης, βρίσκεται ακόμα σήμερα το κλειδί για την πλανητική Εξουσία. Λέγεται ότι κάποιοι στις ΗΠΑ θεωρούν πως το έπαθλο αξίζει ακόμα και ένα Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Έχει παρέλθει η εποχή όπου τηρούνται τα προσχήματα. Μιλάνε παντού τα Όπλα. Ταυτόχρονα και παράλληλα μαίνεται η Οικονομική σύγκρουση σε κάθε γωνιά του Πλανήτη. Το δολάριο, σύμβολο της πλανητικής αμερικανικής κυριαρχίας, κινδυνεύει. Άλλοι πόλοι Οικονομικής Εξουσίας απειλούν να το αντικαταστήσουν στις διεθνείς συναλλαγές. Με πρωταγωνιστές τους BRICS, Ρωσία, Κίνα, Ινδία, Βραζιλία, Ν. Αφρική, είναι θέμα χρόνου να τα καταφέρουν. Οι BRICS ίδρυσαν δικό τους ΔΝΤ και δική τους Παγκόσμια Τράπεζα. Σύντομα μπορούν να σταθούν ισότιμα απέναντι στους Δυτικούς Οργανισμούς. Ο χρόνος είναι ο πολύτιμος στρατηγικός παράγων για όλους. Ρωσία/Κίνα και οι άλλοι BRICS έχουν ζωτική ανάγκη Ειρήνης ώστε να προλάβουν να καλύψουν το χάσμα ισχύος από τη Δύση. Η Δυτική Αυτοκρατορία έχει συμφέρον να το αποτρέψει.

Η Ρωσία χάλασε τα σχέδια των Δυτικών στη Μ. Ανατολή στηρίζοντας τον Άσαντ και τώρα ανάβει φωτιές στην «πίσω αυλή» των ΗΠΑ με την επίσκεψη του Πούτιν στη Λ.Αμερική. Η Ρωσία χάρισε τα χρέη στην Κούβα, η Κίνα δάνεισε την Αργεντινή ώστε να αποφύγει τη χρεοκοπία. Η Περιφέρεια είναι ο αδύνατος κρίκος της Δυτικής αλυσίδας. Όρος για να κρατηθεί υπό έλεγχο η Περιφέρεια είναι η σιδερένια πειθαρχία και ενότητα στο «κέντρο», στην Ευρώπη. Συνοπτικά: Όπλα και Χρήμα, Μητροπόλεις και Περιφέρεια εμπλέκονται σε μια ενιαία αδυσώπητη μάχη με αμφίβολη έκβαση. Το επίκεντρο βρίσκεται στην Ουκρανία.

Η Black Rock και η Γερμανία

του Άρη Οικονόμου Senior Analyst (finance & markets)

Σύμφωνα με μία εξαιρετική έρευνα ενός Γερμανού (J. Berger), μόλις το 1/3 των μετοχών των μεγάλων γερμανικών ομίλων του δείκτη DAX ανήκει σε εγχώριους επενδυτές – το 1/3 σε αμερικανούς και βρετανούς, κυρίως σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, ενώ το υπόλοιπο 1/3 σε διάφορους άλλους ξένους.

Η «αράχνη δε που έχει παγιδεύσει στο δίχτυ της», η εταιρεία δηλαδή που συμμετέχει σε όλους στους ομίλους του κορυφαίου χρηματιστηριακού γερμανικού δείκτη, είναι η Black Rock – η οποία είναι ο βασικός, μεγαλύτερος ιδιοκτήτης του 50% περίπου των γερμανικών πολυεθνικών.

Στο γράφημα που ακολουθεί φαίνεται το ποσοστό ιδιοκτησίας των ομίλων, καθώς επίσης οι βασικότεροι μέτοχοι - όπου προηγείται φυσικά η Black Rock, με συνολική αξία μετοχών της τάξης των 44,2 δις €.

«Σε ποιόν ανήκουν οι μετοχές των εταιρειών του δείκτη DAX 30»

Ο Γερμανός εύλογα αναρωτιέται έμμεσα σε ποιόν ανήκει η Γερμανία – γνωρίζοντας φυσικά ότι δεν έχει δικό της σύνταγμα, πως στην «καρδιά» της έχουν εγκαταστήσει οι Η.Π.Α. τη μεγαλύτερη στρατιωτική βάση τους παγκοσμίως (πάνω από 50.000 άτομα, ένας εξαιρετικά μεγάλος αριθμός, με κριτήριο τα σημερινά όπλα), καθώς επίσης πως η υπερδύναμη δεν έχει υπογράψει συνθήκη ειρήνης μαζί της, μετά το 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η Black Rock

Το χρηματοπιστωτικό τέρας, το οποίο ιδρύθηκε το 1988 από ορισμένους ικανότατους τραπεζικούς επενδυτές, έχει χωρίς καμία αμφιβολία την ικανότητα να αυξάνει την ισχύ των μετόχων του παγκοσμίως – διαχειριζόμενο κεφάλαια ύψους 4,3 τρις $ (πάνω από 20 φορές το ΑΕΠ της Ελλάδας) και συμμετέχοντας, συχνά πλειοψηφικά, σε 15 από τις 20 μεγαλύτερες πολυεθνικές του πλανήτη. Τα κεφάλαια αυτά, με τη βοήθεια της μόχλευσης, μπορούν να υπερβούν επενδυόμενα τα 100 τρις $, έναντι παγκόσμιου ΑΕΠ 71,83 τρις $ (2013).

Προς διαμελισμό η Ουκρανία

του Γ. Δελαστίκ

Προσωρινή θα αποδειχθεί η προχθεσινή συµφωνία µεταξύ της ρωσόφιλης κυβέρνησης της Ουκρανίας και της γερµανόδουλης δεξιάς και ακροδεξιάς αντιπολίτευσης. Αυτή τη στιγµή δεν είµαστε καν σε θέση να πούµε ούτε αν θα εφαρµοστεί ουσιαστικά. Το µόνο για το οποίο είµαστε βέβαιοι είναι ότι αυτή η τελευταία αντιπαράθεση που κορυφώθηκε από τον ∆εκέµβριο έχει βαθύνει ακόµη περισσότερο το αβυσσαλέο ρήγµα  µεταξύ της αναπτυγµένης ρωσόφιλης ανατολικής Ουκρανίας και της οικονοµικά καθυστερηµένης και γερµανόφιλης δυτικής Ουκρανίας.

Ο συµβιβασµός δεν µπορεί να µακροηµερεύσει συν τοις άλλοις και επειδή δεν ανταποκρίνεται στον πραγµατικό συσχετισµό δυνάµεων των «δύο Ουκρανιών» που προαναφέραµε. Η συµφωνία που υπογράφτηκε την Παρασκευή σηµατοδοτεί µια κατά κράτος ήττα του φιλορώσου προέδρου Βίκτορ Γιανουκόβιτς, ο οποίος πλέον είναι οριστικά «ξεγραµµένος» από πολιτική σκοπιά και πιθανότατα πολύ σύντοµα θα εξαφανιστεί από το ουκρανικό πολιτικό σκηνικό. Αυτό όµως σε καµιά περίπτωση δεν σηµατοδοτεί την ήττα της φιλορωσικής Ουκρανίας. Κάθε άλλο. Αντιθέτως, η σύγκρουση ενίσχυσε στους κόλπους των ρωσόφιλων το αίσθηµα ότι δεν µπορούν να συνυπάρξουν µε τη φιλογερµανική Ουκρανία, η οποία ήταν ανοιχτά φιλοναζιστική στη διάρκεια του Β΄Παγκοσµίου Πολέµου, αλλά και τις δυνάµεις υποστήριξης της ένωσης αυτού του τµήµατος της Ουκρανίας µε τη Ρωσία! Τους τελευταίους αιώνες η Ουκρανία ήταν δύο χώρες σε συσκευασία µίας! Το ανατολικό της κοµµάτι συµπεριλαµβάνεται κατεξοχήν στις κοιτίδες του ρωσικού έθνους. Το δυτικό τµήµα της χώρας ήταν ανέκαθεν συνεργαζόµενη ή υπόδουλη επαρχία κεντροευρωπαϊκών δυνάµεων. Εξαιτίας αυτών των λόγων ουδέποτε υπήρξε ανεξάρτητο και κυρίαρχο κράτος της Ουκρανίας µέχρι τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης.

ΒΟΣΝΙΑ: «ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΠΙΑ ΜΙΑ ΕΞΕΓΕΡΣΗ,ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ»!

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΜΗΤΡΑΛΙΑ

«Δεν είναι πια μια εξέγερση, είναι μια κοινωνική επανάσταση». Η δήλωση είναι του προέδρου του συνδικάτου Polihema Σαχίμπ Κόπιτς, έγινε προχτές Πέμπτη και συμπυκνώνει όλη την ουσία της –πάντα υπό εξέλιξη- μαζικής εξέγερσης των εξαθλιωμένων εργαζομένων, ανέργων και καταφρονεμένων της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης ενάντια στη φτώχεια, στην ανεργία, στις ιδιωτικοποιήσεις των εργοστασίων τους και στη διαφθορά των κυβερνητών τους.

Μήπως όμως όλα αυτά θυμίζουν κάτι στους Έλληνες και ειδικά στα προοδευτικά μέσα επικοινωνίας τους; Αν κρίνουμε από την προκλητική αδιαφορία – για μέρες, σχεδόν καμία είδηση- με την οποία αντιμετωπίζεται η βοσνιακή εργατική λαϊκή εξέγερση και, ακόμα χειρότερα, από την σκανδαλώδη παραπληροφόρηση μερικών όπως π.χ. ενός κατεξοχήν αριστερού ραδιοφωνικού σταθμού που έφτασε να αναρωτηθεί μήπως αυτή η εξέγερση είναι «κατευθυνόμενη» (!) και «ακροδεξιών φρονημάτων» (!!), η απάντηση είναι αρνητική. Όχι, καθώς φαίνεται ούτε η μαζική ανεργία και φτώχεια, ούτε οι ιδιωτικοποίηση του δημόσιου τομέα και η διάλυση του Κράτους Πρόνοιας, ούτε η διαφθορά των κυβερνώντων έχουν τη παραμικρή σχέση με τη σημερινή ελληνική δυστυχία. Ντροπή και πάλι ντροπή!...

 Και όμως, υπάρχει τουλάχιστον άλλος ένας λόγος που θα έπρεπε να κάνει την ελληνική αριστερά όχι απλώς να ασχοληθεί με τα κατακλυσμικά βοσνιακά γεγονότα, αλλά μάλλον να τους δώσει απόλυτη προτεραιότητα. Αναφερόμαστε στο γεγονός ότι στις κινητοποιήσεις μετέχουν από κοινού Μουσουλμάνοι, Κροάτες, Σέρβοι και «Γιουγκοσλάβοι» διαδηλωτές, ότι διαδηλώσεις με τα ίδια ακριβώς αιτήματα γίνονται σε τουλάχιστον 36 πόλεις σε όλη την (εθνικά κατακερματισμένη) Βοσνία (ακόμα και στη Μπάνια Λούκα της «Σερβικής Δημοκρατίας»). Και όχι μόνο αυτό. Οι οργισμένοι διαδηλωτές επιτίθενται εξίσου σε όλα τα λεγόμενα «εθνικά κόμματα» που τους δυναστεύουν εδώ και 20 χρόνια, πυρπολώντας (όπως π.χ. στο Μόσταρ) τόσο το «μουσουλμανικό» SDA όσο και το «κροατικό» HDZ! Ένα τέτοιο μάθημα έμπρακτου αντιεθνικισμού από μια εξεγερμένη εργατική τάξη και μάλιστα εκεί ακριβώς όπου οι πιο εγκληματικοί εθνικισμοί διέλυσαν και αιματοκύλισαν μόλις πριν από δυο δεκαετίες το πιο πολυεθνικό κράτος των Βαλκανίων –στα οποία και εμείς ανήκουμε-, δεν μπορεί να μην ενδιαφέρει άμεσα την κοινωνία και την αριστερά της χώρας μας...

Too big to jail

του Άρη Χατζηστεφάνου

 Ο Ομπάμα θεσμοθετεί το «ακαταδίωκτο» των μεγάλων τραπεζών για ορισμένες από τις μεγαλύτερες απάτες της ιστορίας

O Μπέρνι Μάντοφ, ο άνθρωπος που κατηγορείτε για τη μεγαλύτερη οικονομική απάτη με μορφή «πυραμίδας» στην ανθρώπινη ιστορία, πρέπει να γέλασε με πικρία καθώς διάβαζε τους τίτλους των οικονομικών εφημερίδων των τελευταίων εβδομάδων.

Η JP Morgan, η τράπεζα μέσω της οποίας είχε πραγματοποιήσει τις μεγαλύτερες απάτες της καριέρας του, ήρθε σε συμφωνία με το αμερικανικό υπουργείο δικαιοσύνης πληρώνοντας περίπου 1.7 δισεκατομμύριο δολάρια προκειμένου να αποφύγει τις ποινικές διώξεις. Ο ίδιος ο ο Μάντοφ έχει θεωρητικά να περάσει στη φυλακή άλλα… 145 χρόνια. Οι καλύτεροι συνεργάτες του όμως, στο έγκλημα της χιλιετίας, κυκλοφορούν ελευθεροι.

Στην ουσία της η επιχείρηση του Μάντοφ δεν ήταν τίποτα περισσότερο από μια κλασική «πυραμίδα», ένα «σχέδιο Πόνζι» όπως το αποκαλούν στις ΗΠΑ από το όνομα του Ιταλού μετανάστη Τσαρλς Πόνζι, ο οποίος έστησε μια από τις μεγαλύτερες πυραμίδες των αρχών του περασμένου αιώνα στις ΗΠΑ. Ο Μάντοφ υποσχόταν να επενδύσει τα κεφάλαια των πελατών του στην αμερικανική και την ευρωπαϊκή αγορά ενώ στην πραγματικότητα τα συγκέντρωνε σε τραπεζικούς λογαριασμούς από όπου προσέφερε υψηλές «αποδόσεις» στους προηγούμενους πελάτες του. Ένα δαιδαλώδες δίκτυο από επιχειρήσεις – βιτρίνα αναλάμβαναν να ξεπλύνουν τα κέρδη δημιουργώντας την ψευδαίσθηση ότι τα χρήματα επενδύονται σε κάθε γωνιά του πλανήτη. Ύστερα από σχεδόν δυο δεκαετίες απάτης η πυραμίδα είχε περίπου 4.000 πελάτες που έπιναν νερό στο όνομα του Μπέρνι. «Τον θεό μπορείς, αν θέλεις, να τον αμφισβητήσεις, τον Μπέρνι όμως ποτέ» έλεγε ο Μάικλ Μπιένες, συνεργάτης αλλά και πελάτης του Μάντοφ.

Τα non papers για τα χημικά της Συρίας και ο ρόλος της ΑΟΖ

Του Γιώργου Σαχίνη 

Δύο non papers έστειλε η πρεσβεία των Ηνωμένων Πολιτειών προς το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών από τον περασμένο Σεπτέμβριο – το δεύτερο μάλιστα μέσα στην εορταστική περίοδο – ζητώντας τη συνδρομή της Αθήνας στην επιχείρηση καταστροφής του χημικού οπλοστασίου της Συρίας. 

Αυτό αναφέρουν οι πληροφορίες, ενώ το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσει και τον κ. Ευ. Βενιζέλο κατά τις συνομιλίες που θα έχει αύριο με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Τζον Κέρι, στην Ουάσινγκτον, μετά τη θύελλα αντιδράσεων στην Ελλάδα. Ήδη στην Κρήτη, εκτός από τη χαρτούρα ερωτήσεων από βουλευτές, έχουμε και κίνημα συλλογής υπογραφών κατά της εξουδετέρωσης χημικών της Συρίας στη θάλασσα μεταξύ Ιταλίας και Κρήτης. Όμως, αν δεν υπάρξει παρέμβαση στο ανώτατο πολιτικό επίπεδο, τα πράγματα δεν είναι απλά. Αφού η καταστροφή των χημικών σε περιοχή διεθνών υδάτων δεν επιτρέπει καμία κρατική παρέμβαση, είτε της Ιταλίας είτε της Ελλάδας, παρά μόνο αν υπάρχει απαγόρευση από πλευράς του ΟΗΕ, που έχει τεθεί και επικεφαλής της όλης διαδικασίας. 

Η νέα κρίση των αναπτυσσομένων χωρών και η Αργεντινή

του Κ. Λαπαβίτσα

Την προηγούμενη εβδομάδα η Αργεντινή υποτίμησε το ‘επίσημο’ πέσο κατά 15%, ενώ το ‘ανεπίσημο’, ή ‘μπλε΄, πέσο υποχώρησε ακόμη περισσότερο. Η κίνηση αυτή έφερε με μιας αναταραχή στις αγορές συναλλάγματος και άλλων αναπτυσσομένων χωρών, όπως η Τουρκία, η Νότια Αφρική και η Βραζιλία. Η ένταση που από μήνες έχει συσσωρευτεί στις διεθνείς συναλλαγές των αναπτυσσομένων χωρών φαίνεται ότι οδηγεί σε νέα συναλλαγματική και χρηματοπιστωτική κρίση, της οποίας η Αργεντινή ίσως αποδειχθεί ο καταλύτης. Οι κεντρικές τράπεζες της Ινδίας και της Νότιας Αφρικής ήδη ανέβασαν τα επιτόκια για να προστατεύσουν τα νομίσματά τους. Εκεί όμως που τα πράγματα πηγαίνουν ταχέως προς κρίση είναι η Τουρκία, όπου η κεντρική τράπεζα την Τρίτη εκτόξευσε το επιτόκιο των ρέπος από 4,5% σε 10% και το επιτόκιο του βραχυπρόθεσμου δανεισμού από 7,75% σε 12% σε μια προσπάθεια να σταματήσει την καθίζηση της λίρας.

Οι αναπτυσσόμενες χώρες ωθούνται σε κρίση για μια ακόμη φορά λόγω της δομής του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος και το ρόλου των ΗΠΑ σ’ αυτό. Η γιγαντιαία κρίση του 2007-9 έπληξε μεν τις αναπτυσσόμενες χώρες, αλλά το βάρος έπεσε στις χώρες του ώριμου καπιταλισμού και κυρίως στις ΗΠΑ. Για την αντιμετώπιση της κρίσης κινητοποιήθηκαν οι κεντρικές τράπεζες, οι οποίες για περίπου τέσσερα χρόνια δημιούργησαν τεράστια ποσά ρευστότητας με στόχο τη διάσωση των τραπεζών και την αποτροπή βαθιάς ύφεσης. Τα ποσά είναι ιλιγγιώδη. Μόνο στις ΗΠΑ ο Μπεν Μπερνάνκε έχει διαθέσει περίπου 3 τρις δολάρια οδηγώντας τα επιτόκια κοντά στο 0%. Στην ουσία πρόκειται για τεράστια κρατική στήριξη των ιδιωτικών τραπεζών, οι οποίες, αφ’ ενός, απολαμβάνουν πρόσβαση σε πάμφθηνο ρευστό και, αφ’ ετέρου, μπορούν να δανείσουν με υψηλότερο επιτόκιο εξασφαλίζοντας κέρδη. Η κρατική αυτή στήριξη είναι και ο κύριος λόγος ανάκαμψης του αμερικανικού χρηματοπιστωτικού συστήματος μετά την κρίση του 2007-9 που σχεδόν έφερε την ολική του καταστροφή. 

Ταπεινώθηκαν οι ξένοι κερδοσκόποι από τους Ισλανδούς

Του Γ. Δελαστίκ

Ξεπουπούλιασαν τους «γύπες» των αγορών οι σκληροτράχηλοι Ισλανδοί! Οι αποκρουστικοί κερδοσκοπικοί οίκοι που ειδικεύονται στην αγορά ομολόγων κρατών που βρίσκονται στα πρόθυρα της χρεοκοπίας έναντι μικρού ποσοστού της ονομαστικής τους αξίας και στη συνέχεια εκβιάζουν με όλα τα μέσα τις χώρες που εξέδωσαν τα ομόλογα να τα πληρώσουν στο 100% της αξίας τους συσσωρεύοντας υπερκέρδη, έχουν πάθει μεγάλη ζημιά. Οι απόγονοι των Βίκινγκ πρώτα πρώτα, στα τέλη του Απριλίου του 2013, απαλλάχτηκαν μέσω βουλευτικών εκλογών από τους δουλόφρονες πολιτικούς της κυβέρνησης σοσιαλδημοκρατών και αριστερών, οι οποίοι επέδειξαν δειλία και υποτέλεια απέναντι στους Αγγλους δανειστές και διαρκώς έπαιρναν αποφάσεις που έβαζαν τους Ισλανδούς πολίτες να πληρώνουν υπέρογκα ποσά για τα χρέη χρεοκοπημένων... ιδιωτικών (!) τραπεζών στο εξωτερικό. Κατά τον ίδιο τρόπο οι Ισλανδοί είχαν εκδιώξει κλωτσηδόν και την προηγούμενη κυβέρνηση της Δεξιάς, η οποία είχε αποκλειστική ευθύνη για τη χρεοκοπία του τραπεζικού συστήματος και η οποία προσπαθούσε επίσης να φορτώσει τις συνέπειές της στις πλάτες του ισλανδικού λαού.

Το «άλλο ρήγμα» κάτω από την Ελλάδα

Του Ηλία Σιακαντάρη

Τα ρήγματα που ξυπνούν αυτές τις μέρες δεν είναι μόνο γεωλογικά: Ο «σεισμός» που ξεκίνησε στις διεθνείς αγορές στο τέλος της προηγούμενης εβδομάδας είναι ο πιο μεγάλος από τον περασμένο Ιούνιο. Καθώς δεν ήταν ο πρώτος, προκάλεσε μεγαλύτερη ανησυχία από τους προηγούμενους. Ανησυχία που δυνάμωσε από την παράταση της ρευστότητας τη Δευτέρα.

Αυτό που συνέβη, ήταν άλλο ένα επεισόδιο όχι-και-τόσο-τακτικής αποχώρησης του διεθνούς κεφαλαίου από τις αναδυόμενες οικονομίες (μετοχές και ομόλογα). Το μοτίβο της «εξόδου των ξένων επενδυτών» ξεκίνησε στις αρχές καλοκαιριού και θα βρίσκεται μαζί μας για καιρό. Οταν είναι σε έξαρση, προκαλεί βουτιές στα χρηματιστήρια των μεγάλων αναδυόμενων οικονομιών, αλλά και στα νομίσματά τους. Αφήνει εκτεθειμένες τεράστιες οικονομίες δισεκατομμυρίων ανθρώπων στην εφιαλτική πιθανότητα να μην μπορούν να χρηματοδοτηθούν επαρκώς. Επαναφέρει μνήμες της «κρίσης των αναδυομένων» του 1997-98, αλλά με φόντο ένα πολύ πιο βεβαρημένο και ασταθές διεθνές περιβάλλον.

Τα ανοιχτά μέτωπα της αμερικανικής αυτοκρατορίας

Του Άρη Χατζηστεφάνου

Οι στρατηγικές κινήσεις της Ουάσινγκτον για το 2014

Χρονιά ραγδαίων γεωπολιτικών εξελίξεων για τα συμφέροντα των ΗΠΑ σε αρκετά ανοιχτά μέτωπα αναμένεται να είναι το 2014.

Η Ουάσινγκτον εμφανίζεται αποφασισμένη να παίξει καθοριστικό ρόλο μετά την αλλαγή ισορροπιών στη Μέση Ανατολή αλλά και στη συνεχή κλιμάκωση της αντιπαράθεσης της Κίνας με την Ιαπωνία – πάντα με απώτερο στόχο να περιορίσει την οικονομική και πολιτική επιρροή του Πεκίνου και δευτερευόντως και της Μόσχας.

Οι πιο άμεσες εξελίξεις για το 2014 αφορούν φυσικά τη νέα ανίερη ανακωχή της Ουάσινγκτον με την Τεχεράνη, ύστερα από την απόφαση της τελευταίας να υποχωρήσει σε σειρά ζητημάτων που αφορούν το πυρηνικό της πρόγραμμα. Η ακύρωση, την τελευταία στιγμή, των σχεδίων επέμβασης στη Συρία, η μερική χαλάρωση του οικονομικού αποκλεισμού του Ιράν αλλά και οι μυστικές επαφές με την σιιτική οργάνωση Χεζμπολάχ του Λιβάνου δημιουργούν νέα δεδομένα σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Η Σαουδική Αραβία, η οποία σήκωνε όλο αυτό το διάστημα το κόστος του εξοπλισμού των πιο ακραίων αντικαθεστωτικών δυνάμεων στη Συρία, δεν κρύβει πλέον την αγανάκτησή της για τη στάση της Ουάσινγκτον , που όπως όλα δείχνουν αποσύρει σταδιακά της στήριξή της προς τους αντάρτες που μάχονται το καθεστώς του Ασαντ. Παράλληλα το Ριάντ βρίσκεται σε συνεχείς επαφές με τις μυστικές υπηρεσίες και τους επικεφαλής του γενικού επιτελείου του Ισραήλ.

Ο αόρατος στρατός του ιμάμη

Του Σταύρου Λυγερού ΟΤΑΝ ΤΟ 2012 ο Ερντογάν ολοκλήρωνε μετά από δεκαετή ακήρυχτο πόλεμο τη στρατηγική νίκη του επί της κεμαλικής στρατογραφειοκρατίας φανταζόταν ότι το 2013 θα ήταν η χρονιά της πολιτικής παντοδυναμίας του. Τα γεγονότα, όμως, τον διέψευσαν. Τον περασμένο Μάιο-Ιούνιο βρέθηκε αντιμέτωπος με το κύμα των μαζικών διαδηλώσεων που αμφισβήτησαν την εξουσία του και ανέδειξαν τη διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στη «βαθιά Τουρκία» και στη δυτικότροπη Τουρκία που αντιστέκεται στην επιβολή της ισλαμικής ατζέντας των νεοοθωμανών. Ο Ερντογάν κατάφερε να ξεπεράσει εκείνη την κρίση, επειδή ακριβώς συνεχίζει να εκφράζει τις σουνιτικές μάζες της Ανατολίας και, ως εκ τούτου, διατηρεί την εκλογική υπεροχή του. Δεν είναι σίγουρο, όμως, ότι θα τα καταφέρει εξίσου καλά και με τη νέα πολιτική πρόκληση, που αυτή τη φορά προέρχεται από το εσωτερικό του πολιτικού Ισλάμ και ονομάζεται «αδελφότητα Γκιουλέν».

Στρατηγική ήττα του Ερντογάν

του Γιώργου Δελαστίκ

Πάνω από δέκα χρόνια έχουν περάσει από τότε που ο Ρετζίπ Ταγίπ Ερντογάν κυριαρχεί στην πολιτική σκηνή της Τουρκίας. Το ισλαµικό κόµµα του οποίου ηγούνταν, το Κόµµα ∆ικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ), κέρδισε πρώτη φορά τις εκλογές στις 3 Νοεµβρίου 2002 και ο Ερντογάν έγινε πρωθυπουργός στις 14 Μαρτίου 2003. ∆εν είχε περάσει ούτε µία εβδομάδα από την πρωθυπουργοποίησή του, όταν τόλµησε το αδιανόητο: αρνήθηκε να επιτρέψει τη χρησιµοποίηση της Τουρκίας ως βάσης διέλευσης των στρατευµάτων των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ, όταν οι Αµερικανοί εισέβαλαν στο Ιράκ στις 19 Μαρτίου 2003!

ΟΥΚΡΑΝΙΑ, ΤΟ ΝΕΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ

ΤΟΥ ΠΕΤΡΟΥ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ*

Την 1η Αυγούστου 1991, ο τότε πρόεδρος των ΗΠΑ Τζορτζ Μπους εκφώνησε από το βήμα της ουκρανικής Βουλής μια ομιλία που έμεινε στην ιστορία. Η Σοβιετική Ενωση του Μιχαήλ Γκορμπατσόφ έπνεε τα λοίσθια και η Ουκρανία είχε αναγγείλει δημοψήφισμα με το ερώτημα της ανεξαρτησίας. Ωστόσο ο Αμερικανός ηγέτης έφερε το πολικό ψύχος στο Κίεβο, μέσα στο κατακαλόκαιρο.

«Οι Αμερικανοί δεν θα υποστηρίξουν όσους επιδιώκουν την απόσχιση για να αντικαταστήσουν έναν μακρινό τύραννο με έναν εγχώριο απολυταρχισμό. Δεν θα βοηθήσουν όσους προωθούν έναν αυτοχειριαστικό εθνικισμό», προειδοποίησε ο Μπους. Τέσσερις μήνες αργότερα, η Σοβιετική Ενωση δεν υπήρχε πλέον και η Ουκρανία γινόταν ανεξάρτητο κράτος. Ο συντηρητικός αρθρογράφος Γουίλιαμ Σαφάιρ, ο οποίος κάποτε έγραφε τους λόγους του Ρίτσαρντ Νίξον, «κόλλησε» στην γκάφα του Μπους το υποτιμητικό παρατσούκλι «Ομιλία του Κοτόπουλου του Κιέβου» – λογοπαίγνιο με μια δημοφιλή συνταγή της ρωσικής κουζίνας.